Strona Główna Ogród Kompost – czarne złoto ogrodników

Kompost – czarne złoto ogrodników

autor Ogarnij Ogród

Kompost należy do jednych z najcenniejszych nawozów organicznych stosowanych w rolnictwie i ogrodnictwie. O jego wartości decyduje jednak jego jakość, która uzależniona jest od składu i komponentów wykorzystanych w jego produkcji, jak i przebieg całego procesu kompostowania. Niezwykłe walory tego nawozu nazywanego nie bez przyczyny czarnym złotem ogrodników, doceniają działkowicze, właściciele ogrodów, jak i rolnicy ekologicznych upraw. Jest on podstawowym sposobem na podtrzymanie żyzności gleby, dlatego jego wsparcie dla roślin jest nieocenione. 

Czym jest kompostowanie?

Kompostowanie jest procesem, w którym następuje rozkład materii organicznej zachodzącej dzięki aktywności mikroorganizmów glebowych. Dzięki tym reakcjom powstaje źródło łatwo przyswajalnych dla roślin składników pokarmowych. Dodatkową zaletą tego sposobu tworzenia nawozu jest to, że pozwala on pozbyć się w praktyczny sposób wielu odpadów organicznych. Prawidłowo przebiegający proces sprawia, że nawóz ten nabiera cech próchnicy, jest wilgotny, ma ciemną barwę i przyjemny zapach wilgotnej ziemi ogrodowej. 

 

Kompostowniki z tworzywa

Autor: Tejvan Pettinger/flickr.com

 

Jakie korzyści zyskujemy dzięki kompostowaniu?

Kompostowanie to doskonały sposób na znaczące zmniejszenie odpadów organicznych w naszym otoczeniu – zarówno w domu jak i ogrodzie. Nie muszą one zalegać na wysypiskach, a ich niezwykłe walory mogą być nieocenionym wsparciem w każdym gospodarstwie. Nawóz ten jest niezwykle bogatym źródłem licznych substancji organicznych i składników pokarmowych dla gleby i roślin, dlatego świetnie sprawdza się jako nawóz lub ściółka. Jego zastosowanie pozwala poprawić właściwości fizykochemiczne i biologiczne gleb. Stosowany systematycznie na glebach lekkich pozwala zwiększyć ich pojemność sorpcyjną, a w przypadku gleb ciężkich wspaniale poprawia ich strukturę. 

Kompost jest nawozem kompletnym, bowiem oferuje cały wachlarz składników pokarmowych. Zawiera między innymi mikro- i makroelementy, ale i liczne substancje stymulujące wzrost roślin jak witamina B, naturalne hormony czy kwasy organiczne. W zależności od składu, może mieć on nieco odmienne proporcje składników. Stosowanie przerobionej materii organicznej pozwala łagodzić skutki jednostronnego i niezrównoważonego nawożenia mineralnego, a przy tym powoduje wzrost aktywności mikrobiologicznej gleby. Jego zastosowanie pozwala uzyskać w glebie wrogą dla organizmów patogennych mikroflorę, przez co rośliny zyskują wyższą zdrowotność. Dodatkowo pomaga on w szybki i skuteczny sposób odbudować oraz utrzymać glebową równowagę biologiczną. Dzięki nawożeniu świeżą materią organiczną gleba zyskuje próchnicę, a podczas kompostowania upraw można skutecznie zlikwidować większość patogenów czy szkodników roślin, w tym nicienie czy nasiona chwastów. 

Kompostownik

Autor: Stephen Crawford/flickr.com

Jakie składniki organiczne można kompostować?

W zasadzie wszystkie odpadki organiczne nadają się do kompostowania, jednak przede wszystkim sprawdza się tutaj materia organiczna pochodzenia roślinnego. Słoma, trawa, resztki roślin uprawnych, odpady kuchenne, fusy z kawy, liście drzew, wióry, trociny, kora, nawozy naturalne, odpady poprodukcyjne, ale i torf, ziemia próchnicza, glina piasek czy naturalnie mielone skały (np. dolomity) również sprawdzą się w tworzeniu kompostu. Do pojemnika  nie należy jednak dodawać żadnych odpadków zwierzęcych np. kości czy pozostałości mięsa, jak również skórek cytrusów

Kompostowanie krok po kroku

Metoda kompostowania tak właściwie uzależniona jest od ilości nawozu jaki produkujemy. Na potrzeby ogrodów przydomowych, działek itp. można w tym celu ułożyć pryzmę, albo skorzystać z gotowego kompostownika z metalu, drewna lub tworzywa sztucznego. Kompostowanie w workach to propozycja dla tych, co nie dysponują duża ilością miejsca. Duża produkcja materii organicznej wymaga utworzenia pryzmy. Najlepszym momentem na zabranie się za kompostowanie jest początek jesieni. Miejsce pod pryzmę (kosz, drewnianą skrzynię) powinno być niezbyt przepuszczalne, lekko zacienione – najlepiej gdzieś na uboczu. Można wybrać stanowisko np. po drzewami (nie służy mu jednak miejsce pod iglakami, orzechem włoskim czy robinią). 

Kompostownik

Autor: Antranias/pixabay.com

Zakładając kompostownik warto pamiętać o właściwych proporcjach poszczególnych składników – szczególnie węgla i azotu. Mieszanie surowców z dużą ilością azotu (świeżo skoszona trawa) oraz węgla (słoma, drewno, liście dębu, łodygo kukurydzy czy słonecznika), pozwala uzyskać optymalny skład kompostu. W zależności od potrzeb, możemy również robić materię o mocniejszym stężeniu poszczególnych składników, dodając większą ilość określonych materiałów organicznych. Nie małe znaczenie ma również gleba, na którą planujemy zastosować wyprodukowaną przez siebie materię organiczną – można bowiem dopasować skład nawozu pod określone potrzeby rodzaju i odczynu gleby. Dla przykładu dla gleb kwaśnych, warto przygotować materię organiczną z większa ilością wapnia (skruszonych dolomitów), a do gleb lekkich porcję gliny. Dla gleb ciężkich nieoceniony będzie dodatek piasku. 

Niemałe znaczenie podczas tworzenia kompost ma dobór surowców. Najlepiej postawić na proporcję azotu i węgla w przedziale od 15:1 do 30:1. Na dnie pojemnika warto przygotować drenaż, który zapewni lepszą cyrkulację powietrza i odpływ nadmiaru wody. Można położyć tam gałęzie. Ważne jest aby do pojemnika lub pryzmy zapewnić swobodny dopływ powietrza. Składniki do tworzenia czarnego złota ogrodników warto regularnie mieszać, rozdrabniając grubsze części. Aby zadbać o szybszy rozkład materii organicznej, można każdą nową warstwę spryskać preparatem bakteryjnym. Zawartość kompostownika należy dobrze ugniatać, a na koniec przykryć go warstwą gleby lub dojrzałego kompostu – można także wykorzystać w tym celu folię. Gotowy materię organiczną uzyskujemy po około 3-4 miesiącach. 

Kompostowanie w worku

Materia organiczna w worku, autor: Joe/flickr.com

Jeżeli podczas dodawania odpadów roślinnych znalazły się wśród nich chore pozostałości roślin, w większości przypadków nie należy się ich obawiać. Materia organiczna poddawana procesom fermentacji bakterii kwasu mlekowego podczas kompostowania działa jak sterylizator, ale nie wyjaławia przy tym pożytecznej mikroflory. 

Co jeszcze warto wiedzieć o kompoście?

Jak długo dojrzewa złoto ogrodników? W zależności od zastosowanych składników materii organicznej, ich ilości, pory roku, dostępu wody i powietrza proces tworzenia się materii organicznej może trwać od trzech miesięcy do nawet roku. W okresie letnim jest on szybszy, podobnie wówczas gdy często nawóz mieszamy. 

Nawożenie kompostem jest zupełnie bezpieczne, gdyż nie niesie ryzyka przenawożenia gleby, jak i straty składników pokarmowych. Można stosować go w dowolnych ilościach, w zasadzie w każdym terminie. Wykorzystać w nawożeniu można nie tylko dojrzały nawóz, ale również niezupełnie przerobiony, jednak warto pamiętać, że procesy humifikacji mogły się w nim jeszcze nie zakończyć, przez co zawiera on zbyt wiele węgla mogącego zubożyć glebę w ten składnik. Najlepiej stosować go w takim stanie wyłącznie jako warstwę rozłożoną na glebie.

Kompost

Autor: PortalJardin/pixabay.com

Fot. główna: melGreenFR/pixabay.com

Przeczytaj także

Dodaj komentarz

Informator Ogrodniczy

Zapisz się do naszego Informatora Ogrodniczego. Będziemy wysyłać Ci najważniejsze wiadomości Ogrodnicze w danym czasie. Dołącz do tysięcy ogrodników i ogrodniczek!