Strona Główna Ogród Poplon – naturalny nawóz dla słabej gleby

Poplon – naturalny nawóz dla słabej gleby

autor Ogarnij Ogród

Poplon, który nazywany jest inaczej zielonym nawozem jest określeniem roślin, które uprawiane są pomiędzy dwoma plonami głównymi. Jego zbiór pozwala wykorzystać rośliny jako masę zieloną, siano, kiszonkę, ale i w charakterze zielonego nawozu, który pozostawia się na podłożu, aby wraz z nim wykonać przeoranie. Dzięki zastosowaniu poplonu możemy zwiększyć biologiczną aktywność oraz żyzność gleby, a przy tym zasilić ją w składniki mineralne, w tym azot. 

W jakim celu wysiewany jest poplon?

Rośliny wykorzystywane jako poplon nie są przeznaczane do spożycia, jednak zapewnić mogą lepszy plon naszych upraw w kolejnym sezonie. Dzięki nim ograniczone jest zachwaszczenie, a przekopanie ich z podłożem wzbogaca ziemię w cenne składniki i poprawia jego strukturę. Zielona masa osłania glebę przed słońcem i utratą składników oraz wilgoci. Niektóre z roślin uprawianych w poplonie mogą wiązać i niwelować szkodliwe działanie niektórych substancji, w tym metali ciężkich.

Wysiew poplonu na nawóz zielony

W zależności od pory siewu, uprawiane mogą być inne rośliny na zielony nawóz. W lipcu i sierpniu mamy poplon letni, który przekopywany jest jesienią, a na jesień i zimę mamy poplon zimowy, który zaorywany jest na wiosnę. Można również wykorzystać nawóz zielony wysiany późnym latem, który można przetworzyć poprzez mulczowanie. W rolnictwie zielone nawozy dzielone są również na bardziej szczegółowe – ścierniskowy, ozimy, wtórny i wysiewki śródplonowe.

Rośliny wykorzystywane w siewie poplonu

Wykorzystujemy przede wszystkim rośliny, które rosną szybko, nie wyjaławiają podłoża, a w zamian wzbogacają je w cenne składniki. Do najczęściej stosowanych jako zielony nawóz roślin zaliczyć można:

  • Rośliny motylkowe, które dopełniają podłoże w azot, silnie spulchniają glebę, a ich korzenie pobierają i przetwarzają związki mineralne, dzięki czemu są one lepiej przyswajalne dla właściwych upraw; możemy wymienić tutaj odmiany takie jak peluszka, seradela, wyka, bobik, łubin żółty i niebieski oraz facelia błękitna czy gryka;
  • Rośliny takie jak rzepak i gorczyca, które należy uprawiać z rozwagą, szczególnie w uprawie roślin rzepowatych i kapustnych, gdyż są podatne na te same choroby i szkodniki – nie należy wysiewać ich na podłożu, gdzie planujemy w kolejnym sezonie uprawiać kapusty, rzodkiewki, brukselki czy rzepy. Gorczycę warto przy tym wysiać jako poplon przed sałatą, gdyż posiada właściwości odstraszające ślimaki.

Powyższe rośliny można również zestawiać ze sobą, co dać może jeszcze lepsze efekty a po ich przeoraniu pozostanie żyzna gleba.

Co daje nam siew nawozów zielonych?

Ponieważ podłoża uprawne wykorzystywane są bardzo intensywnie, a co sezon planowane są na nich różne uprawy zgodnie z prawidłowym zmianowaniem, zastosowanie nawozów zielonych pozwala zadbać o ich zdrowie i jakość. Nadmierna eksploatacja gleb czyni je uboższymi, a dzięki zielonym nawozom odzyskują one lepsza strukturę, zapewniając wyższą ochronę przed szkodnikami i chorobami. Poplony stają się zatem prebiotykami dla gleb, wzmacniając je przed kolejną wymagającą uprawą. 

Nawozy zielone pozwalają na okrycie ziemi przed niekorzystnym działaniem słońca, a w okresie jesienno-zimowym przeciwdziałają erozji wietrznej i wodnej, zatrzymując większą ilość śniegu. Stosując uprawę roślin poplonowych mogą one wykorzystać składniki mineralne, które w przeciwnym wypadku spływają wraz z wodami gruntowymi i ściekami wodnymi, co jest zagrożeniem dla środowiska. Po zaoraniu podłoża możliwe jest dzięki nim także wzmocnienie gleby w składniki mineralne oraz substancje organiczne. O ile możliwe jest zasilanie podłoża obornikiem, w razie jego braku, masa zielona z poplonu może z powodzeniem go zastąpić. 

Ważnymi zaletami wysiewu zielonego nawozu są również: możliwość pozyskania paszy dla zwierząt okresie jesiennym i na wczesną wiosnę, wpływ na poprawienie parametrów ziemi, ograniczenie sztucznego nawożenia azotem oraz wyraźna redukcja chwastów i negatywnych skutków suszy.

Wykorzystanie poplonu

Zastosowanie roślin z zielonego nawozu jest bardzo szerokie, można bowiem wykorzystać je jako paszę, po zaoraniu jako zielony nawóz, a na wiosnę do produkcji kiszonki. Rośliny jare po mulczowaniu mogą pozostać na ziemi tworząc powłokę ochronną dla gleby, która przy tym redukuje parowanie wody z podłoża, czyniąc ziemię pulchniejszą i lepiej nawodnioną. Obecność mulczowanych zielonych nawozów na podłożu pozwala na wykonanie wiosennego siewu niektórych warzyw np. buraków cukrowych bez orki. Dobierając rośliny na poplon warto mieszać je ze sobą, co pozwoli zadbać o odpowiednią jakość podłoża bez względu na zmienne warunki glebowe i pogodowe, a dodatkowo mogą być solidną tarczą ochronną przed niektórymi szkodnikami np. ograniczając rozwój mączlika. 

Kiedy i jaki nawóz zielony wysiewamy?

Na ogół do połowy sierpnia należy wysiać główne nawozy zielone służące do produkcji pasz i do przeorania na jesień. Wymienić możemy tutaj rośliny takie jak łubiny, saradela, bobik, słonecznik, groch siewny pastewny, facelia, gorczyca biała czy rzodkiewka oleista. Do połowy września można wysiać na przyoranie jesienią lub pozostawić na mulczowanie do wiosny gorczycę białą, mieszankę gorczycy białej i facelii, facelię, rzodkiewkę oleistą oraz rzepak jary i ozimy. Do poplonów ozimych można wysiać żyto z wyką ozimą, a z początkiem września – żyto lub pszenżyto (w połowie września).

Fot. główna: jurajko/pixabay.com

Przeczytaj także

Dodaj komentarz

Informator Ogrodniczy

Zapisz się do naszego Informatora Ogrodniczego. Dołącz do tysięcy ogrodników i ogrodniczek!