Strona G┼é├│wna Ogr├│dZwierz─Öta w Ogrodzie Wiewi├│rka – zapro┼Ť j─ů do ogrodu

Wiewi├│rka – zapro┼Ť j─ů do ogrodu

autor Ogarnij Ogr├│d

Wiewi├│rka w ogrodzie? Przeczytali┼Ťmy niedawno z wielkim niedowierzaniem i przera┼╝eniem, ┼╝e pewien osobnik zastrzeli┼é wiewi├│rk─Ö, bo krad┼éa mu orzechy. Powo┼éa┼é si─Ö przy tym na przepisy dotycz─ůce obrony koniecznej. Nie b─Ödziemy tego komentowa─ç, ale ka┼╝demu kto chcia┼éby, by w jego ogrodzie zamieszka┼éa ta przecudnej urody kradziejka orzech├│w, podpowiemy jak to zrobi─ç ­čÖé

Nie mo┼╝emy zweryfikowa─ç czy w Polsce wiewi├│rki podlegaj─ů tylko ochronie cz─Ö┼Ťciowej od roku 2014 jak podaje Wikipedia, czy te┼╝ ┼Ťcis┼éej (wpis z roku 2017), jak przeczytali┼Ťmy na stronie Las├│w Pa┼ästwowych. Na pewno jednak zabronione prawem jest ich ┼éapanie i trzymanie w zamkni─Öciu, nie m├│wi─ůc ju┼╝ o zabijaniu. Ale nic nie stoi na przeszkodzie, by stworzy─ç wiewi├│rce takie warunki, by sama zamieszka┼éa w naszym ogrodzie, bez ograniczania oczywi┼Ťcie jej wolno┼Ťci.

Wiewi├│rka pospolita

Wiewi├│rka pospolita (Sciurus vulgaris) nale┼╝y do rodziny wiewi├│rkowatych. Jest gryzoniem powszechnie wyst─Öpuj─ůcym na terenie Europy i Azji. W Polsce zamieszkuje parki i lasy, szczeg├│lnie te li┼Ťciaste, ale i w iglastych mo┼╝na j─ů cz─Östo spotka─ç. Jest te┼╝ cz─Öst─ů mieszkank─ů zw┼éaszcza starych, zadrzewionych cmentarzy.

Wiewi├│rka wa┼╝y jakie┼Ť 200-300 gram, mierzy 20-24 cm, a jej ogon osi─ůga centymetr├│w nawet 21. Najcz─Ö┼Ťciej zwierz─Öta te maj─ů rude futerko na grzbiecie, z bokami barwy szarej i bia┼éym brzuszkiem, albo te┼╝ ich grzbiet jest czarnobrunatny, boki cieniowane i brzuszek r├│wnie┼╝ bia┼éy.┬á Ich uszy zako┼äczone s─ů kitkami. Dzi─Öki mocnym paluszkom i ostrym pazurkom bez problem├│w poruszaj─ů si─Ö w g├│r─Ö i w d├│┼é pnia drzewa, a po ziemi szybkimi i d┼éugimi susami. S─ů bardzo szybkie i zwinne i potrafi─ů skaka─ç z konara na konar na d┼éugie odleg┼éo┼Ťci. Doskonale p┼éywaj─ů, cho─ç do wody wchodz─ů tylko w ostateczno┼Ťci.

Z ┼╝ycia przeci─Ötnej wiewi├│rki

Ju┼╝ przedszkolak wie jak wygl─ůda wiewi├│rka, a gdy j─ů zobaczy bez problemu nazwie. Nie da si─Ö jej pomyli─ç z innym zwierz─Öciem. Ale jak du┼╝o┬á wiemy o tej ma┼éej, zwinnej, rudej pi─Ökno┼Ťci? Okazuje si─Ö, ┼╝e nasza wiedza opiera si─Ö w du┼╝ej cz─Ö┼Ťci na stereotypach. Warto dowiedzie─ç si─Ö wi─Öcej i w├│wczas zdecydowa─ç czy chcemy zaprosi─ç tego go┼Ťcia do ogrodu.

Czym ┼╝ywi─ů si─Ö wiewi├│rki

Wiewi├│rki s─ů gryzoniami ┼╝ywi─ůcymi si─Ö przede wszystkim nasionami drzew iglastych (sosny i ┼Ťwierka) i li┼Ťciastych, czyli w du┼╝ej mierze orzechami. Ale swoje menu dopasowuj─ů do aktualnie panuj─ůcej pory roku, warunk├│w w kt├│rych ┼╝yj─ů i dost─Öpno┼Ťci pokarmu. Jesieni─ů najch─Ötniej wybieraj─ů orzechy w┼éoskie, je┼Ťli maj─ů do nich dost─Öp, ale r├│wnie┼╝ orzechy laskowe i orzeszki grabu. Natomiast, cho─ç uwa┼╝a si─Ö, ┼╝e ich przysmakiem s─ů orzeszki ziemne, jest to przekonanie b┼é─Ödne. S─ů dla nich zbyt t┼éuste i zbyt du┼╝o w nich fosforu, kt├│ry hamuje wch┼éanianie wapnia, kt├│rego i tak jest w nich niewiele.

Wiewi├│rka w ogrodzie

Wiewi├│rka w ogrodzie, autor: Alexas_Fotos/pixabay.com

Ale nie samymi orzechami wiewi├│rka ┼╝yje. Jej dieta jest bowiem niezwykle urozmaicona. Jesieni─ů, o czym pewnie niewiele os├│b wie zjada grzyby, kt├│re wcze┼Ťniej suszy na ga┼é─Öziach. Jest r├│wnie┼╝ wielk─ů amatork─ů owoc├│w i je┼Ťli tylko ma do nich dost─Öp to zjada jagody, czere┼Ťnie, wi┼Ťnie maliny czy truskawki. A co je wiosn─ů? Ot├│┼╝ nie gardzi ┼Ťwie┼╝o nabrzmia┼éymi p─ůkami drzew, kwiatami oraz p─Ödami. A ju┼╝ na pewno ogromnym zaskoczeniem b─Ödzie fakt, ┼╝e wiewi├│rki s─ů r├│wnie┼╝ mi─Öso┼╝erne. Zjadaj─ů zar├│wno larwy jak i owady doros┼ée, ale tak┼╝e ma┼ée i m┼éode ptaki i ich jaja. Czy wiecie, ┼╝e wiewi├│rki obgryzaj─ů kosteczki innych zwierz─ůt w celu uzupe┼énienia niedobor├│w wapnia? Prawda, ┼╝e zaskakuj─ůce?

Jak wiewi├│rki radz─ů sobie zim─ů

Wiewi├│rki s─ů niezwykle sprytne i nie zadowalaj─ů si─Ö jedn─ů, wy┼éadowan─ů zapasami na zim─Ö spi┼╝arni─ů. Tworz─ů ca┼ée mn├│stwo kryj├│wek z zapasami na ci─Ö┼╝kie, zimowe czasy. Ma to ten dobry skutek, ┼╝e nawet gdy kt├│ra┼Ť z kryj├│wek padnie ┼éupem innych zwierz─ůt (innych wiewi├│rek czy ptak├│w), to zawsze mo┼╝na skorzysta─ç z innej. Jak mawia┼éa moja Babcia: “Dobra gospodyni zawsze ma co┼Ť w zapasie”. Wiewi├│rka ma wiele zapasowych spi┼╝arenek. Dzi─Öki temu nie musi zajmowa─ç si─Ö pilnowaniem skarb├│w i walk─ů z amatorem cudzej w┼éasno┼Ťci.

Wiewi├│rka w ogrodzie

Wiewi├│rka w ogrodzie, autor: Ralphs_Fotos/pixabay.com

W r├│┼╝nych opowie┼Ťciach z mchu i paproci m├│wi─ů nam od dziecka, ┼╝e wiewi├│rki cz─Östo zapominaj─ů, gdzie ukry┼éy swoje zapasy. Nie jest to prawd─ů. Dzi─Öki doskonale rozwini─Ötemu zmys┼éowi orientacji oraz w─Öchowi, zawsze znajduj─ů to, co zakopa┼éy. Zwyczajnie nie zawsze dadz─ů rad─Ö zje┼Ť─ç wszystko, nie potrafi─ů bowiem oceni─ç jak ci─Ö┼╝ka b─Ödzie zima, a zapasy tworz─ů zacne. Zapewnia im to przetrwanie nawet ci─Ö┼╝kiej zimy w dobrej kondycji.

Powszechnie uwa┼╝a si─Ö, ┼╝e wiewi├│rki zapadaj─ů w sen zimowy. Nic bardziej mylnego, wiewi├│rki nie znaj─ů zjawiska hibernacji. One s─ů tylko mniej aktywne i rzadziej mo┼╝na je spotka─ç, pewnie st─ůd to przekonanie. By nie traci─ç energii wstaj─ů gdy tylko zaczyna si─Ö przeja┼Ťnia─ç, p─Ödz─ů na ┼Ťniadania w miejsce, gdzie maj─ů ukryty pokarm, po czym ko┼éo po┼éudnia znikaj─ů w dziupli czy gnie┼║dzie i id─ů spa─ç. Zdarza si─Ö jeszcze, ┼╝e wyskocz─ů na podwieczorek, ale to chwila, a p├│┼║niej ju┼╝ ┼Ťpi─ů do kolejnego ranka. Wiewi├│rki nie lubi─ů marzn─ů─ç.

Gdzie mieszkaj─ů wiewi├│rki

Je┼Ťli maj─ů tak─ů sposobno┼Ť─ç, wiewi├│rki zamieszkuj─ů dziuple. Zapewnia im to bezpiecze┼ästwo, bo wej┼Ťcia cz─Östo s─ů dobrze w konarach drzew ukryte. Ale wiewi├│rki to r├│wnie┼╝ doskonali budowniczowie, bez problemu same zbuduj─ů sobie gniazdo. Umiejscawiaj─ů je najcz─Ö┼Ťciej wysoko (3-18 m), w koronach drzew. Ale gniazdo takie mo┼╝na r├│wnie┼╝ spotka─ç na s┼éupie, balkonie czy w budynku gospodarczym. Gniazda wiewi├│rek przypominaj─ů nieco te ptasie, a do ich budowy wykorzystuj─ů ga┼é─ůzki i li┼Ťcie, ale r├│wnie┼╝ wiele innych znalezionych materia┼é├│w, nawet tkaniny.

Wiewi├│rka w ogrodzie

Wiewiórka w ogrodzie, źródło: depositphotos.com

Wn─Ötrze zar├│wno dziupli jak i gniazda jest jakby luksusowe. Wy┼Ťcielone mi─Ökkimi mchami i porostami, li┼Ť─çmi, ptasimi pi├│rami i co tam jeszcze mi─Ökkiego wiewi├│rka znajdzie. S─ů tak zbudowane, ┼╝e jest w nich ciep┼éo, mi─Ökko, chroni─ů przed deszczem i wiatrem. Co ciekawe wiewi├│rka buduje trzy rodzaje gniazd: letnie, zimowe i rozrodcze.

Te letnie maj─ů budow─Ö platformy, natomiast zimowe s─ů niezwykle szczelne i tak mistrzowsko wykonane i wyposa┼╝one, ┼╝e r├│┼╝nica temperatur mi─Ödzy ich wn─Ötrzem a zewn─Ötrzem mo┼╝e dochodzi─ç do 30oC. Natomiast rozrodcze s─ů nieco wi─Öksze, wy┼Ťcie┼éane np. such─ů traw─ů. Jedna wiewi├│rka potrafi mie─ç od dw├│ch do nawet o┼Ťmiu miejsc, w kt├│rych ┼Ťpi. I co ciekawe, cho─ç to samotniczki, to gdy mrozy s─ů siarczyste potrafi─ů spa─ç po kilka w jednym miejscu by si─Ö wzajemnie ogrza─ç.

┼╗ycie rodzinne wiewi├│rek

Wiewi├│rki bardzo rzadko ┼é─ůcz─ů si─Ö w pary na d┼éu┼╝ej wiod─ůc raczej samotniczy tryb ┼╝ycia i maj─ůc w ┼╝yciu wielu partner├│w. Wyj─ůtkiem jest oczywi┼Ťcie okres prokreacji. Zaloty s─ů przezabawne, zwierz─Öta bowiem ganiaj─ů si─Ö po drzewach, skacz─ůc mi─Ödzy konarami. Takie gonitwy trwaj─ů cz─Östo godzinami i nie zawsze udaje si─Ö samcowi zosta─ç tatusiem.

Samiczka rodzi od 3 do 7 male┼äkich, nagich i ┼Ťlepych m┼éodych, a tych miot├│w mo┼╝e by─ç w sezonie dwa. M┼éode zaczynaj─ů widzie─ç po ok. miesi─ůcu, a samodzielne staj─ů si─Ö po 10 tygodniach. Wiewi├│rcza mama jest niezwykle troskliwa i zawsze ma w zapasie gniazdo, do kt├│rego w razie niebezpiecze┼ästwa przenosi m┼éode. Natomiast wiewi├│rczy tata m┼éodymi si─Ö nie zajmuje i w ┼╝aden spos├│b nie wspomaga samiczki.

Wiewi├│rka w ogrodzie

Wiewiórka w ogrodzie, źródło: depositphotos.com

Cho─ç wiewi├│rki mog┼éyby ┼╝y─ç nawet kilkana┼Ťcie lat, to jednak ┼Ťrednia ich ┼╝ycia wynosi 3-4 lata. Powod├│w tak kr├│tkiego ┼╝ycia tego s┼éodkiego stworzenia jest kilka: ┼Ťrodowisko w kt├│rym ┼╝yj─ů, jako┼Ť i ilo┼Ť─ç po┼╝ywienia, a przede wszystkim fakt, ┼╝e wiewi├│rki znajduj─ů si─Ö w menu bardzo wielu drapie┼╝nik├│w i cz─Östo padaj─ů ich ofiar─ů.

Takie ma┼ée stworzonko, a tylu ciekawych rzeczy mo┼╝na si─Ö o nim dowiedzie─ç ­čÖé

A jak zaprosi─ç wiewi├│rk─Ö do ogrodu?

Sk┼éonienie wiewi├│rki do zamieszkania w naszym ogrodzie nie jest proste. Zw┼éaszcza je┼Ťli gdzie┼Ť obok b─Ödzie mia┼éa dobre warunki. Przede wszystkim w naszym ogrodzie musz─ů znajdowa─ç si─Ö wysokie drzewa. Im wi─Öcej konar├│w i mo┼╝liwo┼Ťci ukrycia si─Ö, tym lepiej. Na pewno wi─Öksze szanse b─Öd─ů mia┼éy te ogrody, w kt├│rych rosn─ů drzewa iglaste rodz─ůce szyszki, drzewa orzecha w┼éoskiego i leszczyna. Co jak co, ale mo┼╝liwo┼Ť─ç zaopatrzenia spi┼╝arni jest dla rudzielc├│w kluczowa.

Wiewi├│rka w ogrodzie

Wiewi├│rka w ogrodzie, autor: Ralphs_Fotos/pixabay.com

Je┼Ťli takiego zaplecza sto┼é├│wkowego nie mamy, trzeba postawi─ç karmnik i wyk┼éada─ç tam przysmaki wiewi├│rek, czyli orzechy w┼éoskie, laskowe (r├│wnie┼╝ w ┼éupinach), ziarno s┼éonecznika, dyni, rodzynki, suszone grzyby, suszone owoce. W sklepach dost─Öpne s─ů r├│wnie┼╝ gotowe karmniki wype┼énione przysmakami rudzielc├│w. A na koniec ÔÇô odpowiedni dom. Szcz─Ö┼Ťliwy ten, kto ma drzewo z dziupl─ů, ale to rzadko┼Ť─ç. Natomiast bez problemu mo┼╝na samemu zbudowa─ç domek dla wiewi├│rki i odpowiednio go “umeblowa─ç”.

Domek dla wiewi├│rki

Wiewi├│rka w ogrodzie to dla ka┼╝dego mi┼éo┼Ťnika zwierz─ůt b─Ödzie ogromna rado┼Ť─ç. A zbudowanie dla niej potencjalnego lokum nie jest trudne, b─Ödzie natomiast dodatkowo fajn─ů ozdob─ů ogrodu. Wystarcz─ů do┼Ť─ç grube deseczki (min. 2 cm), bo w ┼Ťrodku ma by─ç ciep┼éo i cicho. Nie mog─Ö mie─ç dziur po s─Ökach, maj─ů by─ç jednolite i mog─ů by─ç nieheblowane. Drewno oczywi┼Ťcie nie mo┼╝e by─ç impregnowane, sama natura.

Optymalne wymiary domku to:

  • dno 20 x 20 cm
  • wysoko┼Ť─ç ┼Ťciany tylnej 40 cm
  • wysoko┼Ť─ç ┼Ťciany przedniej 36 cm
  • dach powinien wystawa─ç co najmniej 2 cm z ka┼╝dej strony, z przodu najlepiej ze 4 cm

W domu takim b─Öd─ů mia┼éy wystarczaj─ůco du┼╝o miejsca. Dach powinien opada─ç ku przodowi, ┼╝eby woda nie wlatywa┼éa do ┼Ťrodka. Otw├│r o ┼Ťrednicy ok. 8-8,5 cm i powinien znajdowa─ç si─Ö kilka centymetr├│w od g├│rnej kraw─Ödzi domku. Nie ma potrzeby montowania na przodzie platformy, bo wiewi├│rki maj─ů jak ostre pazurki, ┼╝e bez problemu do domku wejd─ů, za to jej brak utrudni na pewno drapie┼╝nikom dost─Öp do naszej przyjaci├│┼éki. Do tylnej ┼Ťcianki oczywi┼Ťcie nale┼╝y przymocowa─ç uchwyt.

Wiewi├│rka w ogrodzie

Wiewiórka w ogrodzie, źródło: depositphotos.com

Taki domek powinien zawisn─ů─ç na drzewie na wysoko┼Ťci 3-4 m, oczywi┼Ťcie w ustronnym miejscu, mi─Ödzy konarami. Do domku mo┼╝emy w┼éo┼╝y─ç troch─Ö siana.

Fot. główna: Pexels/pixabay.com

close

Cze┼Ť─ç! ­čĹő

Zapisz si─Ö do naszego Informatora Ogrodniczego i otrzymuj najwa┼╝niejsze informacje ogrodnicze raz w tygodniu

Nie wysyłamy SPAMu!

Przeczytaj tak┼╝e

Dodaj komentarz

Skip to content